Enerji Verimliliği Etüdü Nedir, Nasıl Yaptırılır?

Enerji verimliliği etüdü, bir tesisin enerji tüketimini sistematik biçimde analiz eden ve iyileştirme fırsatlarını maliyet-etki açısından değerlendiren teknik bir incelemedir. Türkiye'de Enerji Verimliliği Kanunu (5627 sayılı) çerçevesinde uygulanan bu süreç, hem yasal bir yükümlülük hem de stratejik bir yönetim aracıdır.

Bir etüt raporu, yalnızca mevcut durumu fotoğraflamakla kalmaz; gelecekteki yatırım kararlarını yönlendiren ve hibe başvurularında zorunlu tutulan temel bir belgedir.

Enerji Etüdü Nedir ve Kapsamı Ne Kadar Geniştir?

Enerji etüdü, tesisin tüm enerji giriş ve çıkışlarını haritalayan, kayıp noktalarını tespit eden ve iyileştirme önerilerini somut ROI hesaplarıyla sunan bir teknik rapordur.

Kapsamına göre iki türü vardır: Ön etüt (hızlı tarama, 1-3 gün) ve detaylı etüt (tam ölçüm, 5-15 gün). VAP hibesi için detaylı etüt zorunludur.

Etüt Kapsamına Giren Sistemler

İyi bir etüt raporu aşağıdaki sistemleri kapsamalıdır:

• Etüt sonucu ortalama tasarruf potansiyeli tesisin mevcut tüketiminin %15-30'u olarak çıkmaktadır
• Rapor, mevzuat gereği Türkçe ve teknik standartlara uygun hazırlanmalıdır
• ISO 50002 standardı etüt metodolojisinin uluslararası referansıdır

Yetkili Firmayı Nasıl Seçersiniz?

Enerji etüdü yapacak firma, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş olmalıdır. Yetkisiz firmadan alınan raporlar VAP başvurusunda kabul görmez.

Yetkilendirme belgesi, firmanın sahip olduğu uzman kadrosu ve daha önce gerçekleştirdiği etüt sayısı değerlendirmede temel kriterler olmalıdır.

Firma Seçiminde Dikkat Edilecek Kriterler

Fiyatın yanı sıra kalite göstergeleri de değerlendirilmelidir:

• En az 3 firmadan teklif alın ve referanslarını doğrulayın
• En ucuz teklif her zaman en iyi seçim değildir; rapor kalitesi kritiktir
• Etüt sözleşmesinde gizlilik maddesi bulunmasına dikkat edin

Etüt Maliyeti ve Süresi

Enerji etüdü maliyeti, tesisin büyüklüğüne, karmaşıklığına ve seçilen firmanın konumuna göre değişmektedir. Türkiye'deki güncel piyasa fiyatları aşağıdaki aralıklarda seyretmektedir.

Etüt süresi ise sahada geçirilen süre ile rapor yazım süresini kapsar. Sahada ölçüm süresi 3-15 gün, rapor teslimi ise genellikle 2-4 hafta sonradır.

Tesis Büyüklüğüne Göre Maliyet Aralıkları

2026 yılı itibarıyla piyasa koşullarına göre tahmini etüt maliyetleri:

• Etüt maliyetinin VAP hibesi ile %30'u geri alınabilir
• KDV dahil fiyat teklifini mutlaka isteyin
• Ölçüm ekipmanı temini firmanın sorumluluğundadır

Etüt Raporunu VAP Başvurusunda Kullanma

Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) hibesi, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından sağlanan ve yatırımın %30'unu karşılayan (azami 5 milyon TL) bir destek mekanizmasıdır.

VAP başvurusunda etüt raporu, projenin teknik gerekçesini oluşturur. Raporda önerilen projelerden biri seçilir, detaylı yatırım planı hazırlanır ve başvuru sisteme yüklenir.

VAP Başvurusu İçin Gerekli Belgeler

Etüt raporu VAP başvurusunun çekirdeğini oluşturur; ancak ek belgeler de hazırlanmalıdır:

• VAP başvuruları yılda 2 kez açılan çağrılarla alınmaktadır
• Başvuru sonuçlanma süresi 3-6 ay arasındadır
• Hibe ödemesi proje tamamlandıktan sonra yapılır (ön ödeme yok)
• Proje uygulama süresi maksimum 18 aydır

Sıkça Sorulan Sorular

Yeşil dönüşüm teknolojileri ve KOBİ enerji yönetimi alanında araştırma

İlgili Yazılar